Genel diş sağlığı
Diş Eti Tedavisi (Gingivitis ve Periodontitis)
Tıbbi inceleme: Dt. Mehmet Alp Erdem·Son güncelleme:
Diş eti hastalığı nedir?
Diş eti hastalığı, dişlerin yüzeyinde biriken bakteri plağına karşı vücudun verdiği iltihabi tepkidir. Plak düzenli temizlenmediğinde sertleşerek diş taşına dönüşür ve diş etinin altına doğru ilerler. Hastalık iki ana evrede incelenir: yalnızca diş etini etkileyen gingivitis ve dişi taşıyan kemiği ile bağ dokusunu etkileyen periodontitis.
Gingivitis oldukça yaygındır ve çoğunlukla geri döndürülebilir. Tedavi edilmeyen gingivitis bazı kişilerde periodontitise ilerler; bu evrede diş ile diş eti arasında cepler oluşur, kemik kaybı başlar ve ilerleyen dönemde dişler sallanabilir. Periodontitis tamamen ortadan kaldırılamasa da doğru tedavi ve düzenli takiple çoğu durumda kontrol altına alınabilir.
Diş eti hastalığının belirtileri
Diş eti hastalığının başlıca belirtileri diş fırçalarken kanama, kırmızı ve şiş diş eti, geçmeyen ağız kokusu, diş eti çekilmesi ve dişlerde sallanmadır. Hastalık çoğu zaman sessiz ilerler; ağrı genellikle geç dönemde ortaya çıkar. Bu nedenle aşağıdaki belirtilerden biri varsa diş hekimine görünmek önemlidir:
- Diş fırçalarken veya diş ipi kullanırken diş eti kanaması
- Kırmızı, şiş ya da hassas diş eti
- Geçmeyen ağız kokusu veya ağızda kötü tat
- Diş eti çekilmesi, dişlerin daha uzun görünmesi
- Dişlerde sallanma, aralanma veya ısırışta değişiklik
Ne zaman beklemeden diş hekimine gitmeli?
Diş etinde hızla büyüyen şişlik, apse veya irin akıntısı, yüzde şişlik, ateş ya da yutkunmada güçlük varsa beklemeden diş hekimine başvurmak gerekir. Diş etlerinde aniden başlayan şiddetli ağrı, ülserler ve diş aralarında gri renkli doku kaybı da acil değerlendirme gerektiren durumlardır.
Kanama ve hafif hassasiyet gibi daha hafif belirtilerde acil bir durum olmasa da muayeneyi ertelememek önemlidir. Diş eti hastalığı erken evrede yakalandığında tedavisi daha basittir ve kemik kaybı oluşmadan kontrol altına alınabilir. Düzenli kontrollerde yapılan cep ölçümü, belirtiler ortaya çıkmadan önce bile hastalığı fark etmeyi sağlar.
Risk faktörleri ve genel sağlıkla ilişkisi
Sigara kullanımı, kontrolsüz diyabet, genetik yatkınlık, stres, bazı ilaçlar ve hamilelikteki hormonal değişiklikler diş eti hastalığı riskini artırır. Sigara ayrıca diş eti kanamasını baskılayarak hastalığın fark edilmesini geciktirebilir; bu nedenle sigara içenlerde düzenli kontrol daha da önemlidir. Araştırmalar, diyabet ile periodontitis arasında iki yönlü bir ilişki olduğunu gösterir.
Araştırmalar, periodontitis ile diyabet arasında iki yönlü bir ilişki olduğunu gösterir: kontrolsüz diyabet diş eti hastalığını ağırlaştırır, diş eti iltihabının tedavisi ise kan şekeri kontrolüne olumlu katkı sağlayabilir. Kalp-damar hastalıklarıyla ilişkisi de araştırılmaktadır. Diş eti sağlığı, genel sağlığın bir parçası olarak ele alınmalıdır.
Diş eti tedavisi nasıl yapılır?
Tedavi, Avrupa Periodontoloji Federasyonu'nun önerdiği aşamalı yaklaşıma benzer şekilde planlanır. İlk adımda diş taşı ve plak temizlenir, size uygun diş fırçası, ara yüz fırçası ve diş ipi kullanımı gösterilir, sigara ve diyabet gibi risk faktörleri konuşulur. Gingivitis çoğu zaman bu adımla iyileşir.
Periodontitiste ikinci adım, diş eti altındaki diş taşı ve bakteri birikiminin lokal anestezi altında temizlenmesi ve kök yüzeylerinin düzleştirilmesidir. Halk arasında kürtaj veya derin temizlik denen bu işlem genellikle birkaç seansta, ağız bölümlere ayrılarak yapılır. Ardından 6-12 hafta sonra cep derinlikleri yeniden ölçülür.
Derin temizliğe rağmen derin cepler devam ediyorsa üçüncü adımda cerrahi seçenekler değerlendirilir. Flep cerrahisinde diş eti nazikçe kaldırılarak kök yüzeyleri doğrudan temizlenir; uygun kemik kayıplarında rejeneratif yöntemler, diş eti çekilmesinde ise yumuşak doku greftleri kullanılabilir.
| Aşama | Ne yapılır | Ne zaman / kaç seans |
|---|---|---|
| 1. adım | Diş taşı ve plak temizliği, ağız bakımı eğitimi, risk faktörlerinin konuşulması | İlk aşama; gingivitis çoğu zaman bu adımla iyileşir |
| 2. adım | Lokal anestezi altında derin temizlik ve kök yüzeyi düzleştirme | Genellikle 1-4 seans; 6-12 hafta sonra yeniden ölçüm |
| 3. adım | Flep cerrahisi, rejeneratif yöntemler, yumuşak doku greftleri | Derin cepler devam ediyorsa |
| Destek tedavisi | Cep ölçümü ve temizlik | Genellikle 3-6 ayda bir |
Planlama ve yaklaşım
Dt. Mehmet Alp Erdem diş eti tedavisine her dişin çevresindeki cep derinliğini ölçen ayrıntılı bir periodontal muayene ve röntgenle başlar. Bu ölçümler hastalığın evresini belirler, tedavinin hangi bölgelere odaklanacağını gösterir ve sonraki kontrollerde karşılaştırma yapılmasını sağlar. Cerrahi ise ancak cerrahi olmayan tedavinin sonuçları değerlendirildikten sonra gündeme gelir.
Amaç, en az müdahaleyle en uzun süreli sağlığı sağlamaktır. İleri kemik kaybı nedeniyle korunamayan dişler varsa, bu durum da açıkça konuşulur ve diş eti hastalığı kontrol altına alındıktan sonra implant gibi seçenekler planlanabilir.
Tedavi sonrası: hassasiyet, bakım ve takip
Derin temizlikten sonra birkaç gün diş etlerinde hassasiyet, soğuğa karşı duyarlılık ve hafif kanama olabilir. İltihap azaldıkça diş etleri sıkılaşır ve bir miktar çekilmiş görünebilir; bu, şişliğin inmesinin doğal bir sonucudur. Hassasiyet genellikle birkaç hafta içinde azalır. Uzun vadede genellikle 3-6 ayda bir destek tedavisi kontrolü yapılır.
Periodontitis tedavisinin başarısı büyük ölçüde evde yapılan bakıma ve düzenli destek tedavisine bağlıdır. Genellikle 3-6 ayda bir yapılan kontrollerde cepler ölçülür, diş taşları temizlenir ve gerekirse ek tedavi uygulanır. Bu düzenli takip, hastalığın yeniden aktifleşmesini önlemenin temel parçasıdır.
Tedavi süreci
- 01
Periodontal muayene
Her dişin çevresindeki cep derinliği ölçülür, kanama ve sallanma kaydedilir, röntgen ile kemik seviyesi incelenir.
- 02
Temizlik ve ağız bakımı eğitimi
Diş taşı ve plak temizlenir; size uygun fırçalama ve ara yüz temizliği yöntemi gösterilir.
- 03
Derin temizlik
Periodontitis varsa diş eti altındaki birikimler lokal anestezi altında temizlenir, kök yüzeyleri düzleştirilir.
- 04
Yeniden değerlendirme
6-12 hafta sonra cepler yeniden ölçülür; derin cepler devam ediyorsa cerrahi seçenekler konuşulur.
- 05
Destek tedavisi
Hastalığın kontrol altında kalması için genellikle 3-6 ayda bir kontrol ve temizlik yapılır.
Şehir dışından ve yurt dışından gelen hastalar için
Diş eti tedavisinin büyük kısmı tek bir ziyarette başlatılabilir: muayene, cep ölçümü, röntgen ve derin temizlik genellikle birkaç gün içinde tamamlanır. Yurt dışında yaşıyorsanız mevcut röntgenlerinizi WhatsApp ile göndererek ön değerlendirme isteyebilirsiniz. Almanya, Hollanda veya başka bir şehirden gelen hastalar için İstanbul'da yaklaşık 3-5 gün kalmak çoğu zaman yeterlidir.
Yeniden değerlendirme ve destek tedavisi ise düzenli aralıklarla yapılmalıdır; bu kontroller bir sonraki İstanbul ziyaretinizle birleştirilebilir veya yaşadığınız yerdeki diş hekiminizle sürdürülebilir.
Sık sorulan sorular
Diş eti kanaması neden olur, geçer mi?
Diş eti kanamasının en sık nedeni, diş yüzeyinde biriken plağa bağlı gingivitistir. Profesyonel temizlik ve doğru fırçalama, diş ipi ya da ara yüz fırçası kullanımıyla genellikle birkaç hafta içinde azalır. Kanama devam ediyorsa periodontitis veya başka bir neden açısından muayene gerekir.
Diş eti çekilmesi tedavi edilebilir mi?
Diş eti çekilmesinin nedeni önce belirlenir; diş eti hastalığı, sert fırçalama veya diş dizilimi sorumlu olabilir. Nedeni kontrol altına alınan çekilmelerde, uygun vakalarda yumuşak doku greftiyle kök yüzeyi kapatılabilir. Hangi yöntemin uygun olduğu muayene ve ölçümlerden sonra belirlenir.
Diş eti kürtajı (derin temizlik) acıtır mı?
Derin temizlik lokal anestezi altında yapıldığı için işlem sırasında genellikle rahatsızlık hissedilmez. İşlemden sonra birkaç gün diş etlerinde hassasiyet ve soğuğa karşı duyarlılık olabilir. Bu şikâyetler çoğunlukla basit ağrı kesiciler ve hassasiyet giderici diş macunuyla hafifler.
Periodontitis tamamen iyileşir mi?
Periodontitiste kaybedilen kemik çoğunlukla kendiliğinden geri gelmez, ancak hastalık doğru tedavi ve düzenli takiple kontrol altına alınabilir. Bu nedenle periodontitis tedavisi tek seferlik değil, sürekli bir bakım süreci olarak düşünülmelidir. Uygun bazı kemik kayıplarında rejeneratif cerrahi değerlendirilebilir.
Sallanan dişler diş eti tedavisiyle kurtarılabilir mi?
Sallanma, dişi taşıyan kemiğin ne kadar kaybedildiğine bağlıdır. Hafif ve orta derecede sallanan dişler, iltihap kontrol altına alındıktan sonra çoğu zaman sıkılaşır ve korunabilir. İleri kemik kaybı olan dişler için seçenekler muayenede ayrıntılı olarak konuşulur.
Diş eti tedavisi kaç seans sürer?
Gingivitis için genellikle bir temizlik seansı ve evde bakımın düzenlenmesi yeterlidir. Periodontitiste derin temizlik, ağzın bölümlere ayrılmasıyla genellikle 1-4 seansta tamamlanır; 6-12 hafta sonra yeniden değerlendirme yapılır. Seans sayısı hastalığın yaygınlığına göre değişir.
Diş eti hastalığı implant yapılmasına engel mi?
Aktif diş eti hastalığı varken implant yapılması önerilmez, çünkü implant çevresinde de benzer bir iltihap gelişebilir. Önce diş eti hastalığı tedavi edilip kontrol altına alınır, ardından implant planlanır. Periodontitis öyküsü olanlarda implant sonrası düzenli kontroller özellikle önemlidir.
Hamilelikte diş eti kanaması normal mi?
Hamilelikte hormonal değişiklikler diş etlerini plağa karşı daha duyarlı hale getirir ve kanama sık görülür. Bu dönemde diş taşı temizliği güvenle yapılabilir ve genellikle ikinci üç aylık dönem en uygun zamandır. Hamile olduğunuzu muayenede mutlaka belirtin.
Rehber yazıları

Hazırlayan ve gözden geçiren
Dt. Mehmet Alp ErdemDiş hekimi · Yeditepe Üniversitesi ağız, diş ve çene cerrahisi doktorası
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; teşhis ve tedavi kararı muayene ve görüntüleme sonrası hekim tarafından verilir.
Muayene için bir saat ayıralım
WhatsApp'tan yazın, size uygun gün ve kliniği birlikte planlayalım. Daha önce çekilmiş röntgen veya tomografiniz varsa muayeneye getirin.
İlgili tedaviler
Diş Eti Estetiği (Gingivektomi ve Kron Boyu Uzatma)
Gülerken fazla görünen veya düzensiz diş etini, nedenine göre ölçülü şekilde yeniden şekillendirme.
DetaylarDiş İmplantı (İmplant Tedavisi)
Eksik dişin yerine çene kemiğine yerleştirilen yapay kök: planlama, iyileşme süresi, riskler ve uzun ömür için bakım.
DetaylarKemik Grefti (Kemik Tozu ile Kemik Ekleme)
İmplant için kemik hacmi yetersizse eksik kemiği yeniden oluşturmak: grefti türleri, uygulama şekilleri, iyileşme ve riskler.
Detaylar